ၶိုၵ်ႉတွၼ်းသုင် မိူင်းၶႄႇ ၼမ်ႉဢွၵ်ႇလူမ်း ပွႆႇဢွၵ်ႇ

ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ လွင်ႈၸွႆႈထႅမ် ဢၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈလီ၊ ၶူဝ်းၶွင် လႄႈ ၶေႃႈၵႄႈလိတ်ႈ ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉ သုင်သုတ်း လၢႆလၢႆမဵဝ်း၊ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ဢၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်း လႄႈ လွင်ႈသူင်ႇၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးၽွၼ်းလီၼၼ်ႉလႄႈ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၸႂ် လွင်ႈၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်း ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၸႂ် ဢၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈလီၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁဝ်းၶႃႈပဵၼ်ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ဢၼ်မီးႁႅင်းၸႂ် ဢၼ်မီးလွၵ်းၵၢတ်ႇၵႂၢင်ႈၶႂၢင် တွၼ်ႈတႃႇ ၼမ်ႉဢွၵ်ႇလူမ်း ၶႄႇ ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉသုင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ ယုမ်ႇယမ်ႁဝ်းၶႃႈလႄႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၸၢင်ႈႁႃႁၼ်လႆႈ ၶေႃႈတွပ်ႇဢၼ်လီလိူဝ် ၼိူဝ်ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၶိူင်ႈၶူဝ်းလူတ်ႉၵႃးၼၼ်ႉယူႇ။
ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ လွင်ႈၸွႆႈထႅမ် ဢၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈလီ၊ ၶူဝ်းၶွင် လႄႈ ၶေႃႈၵႄႈလိတ်ႈ ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉ သုင်သုတ်း လၢႆလၢႆမဵဝ်း၊ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ဢၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်း လႄႈ လွင်ႈသူင်ႇၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးၽွၼ်းလီၼၼ်ႉလႄႈ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၸႂ် လွင်ႈၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်း ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၸႂ် ဢၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈလီၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁဝ်းၶႃႈပဵၼ်ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ဢၼ်မီးႁႅင်းၸႂ် ဢၼ်မီးလွၵ်းၵၢတ်ႇၵႂၢင်ႈၶႂၢင် တႃႇၶႄႇလူမ်းပွႆႇဝႅၼ်ႇ, လွတ်ႇၼမ်ႉ, လူၺ်ႈၸႂ် “ၶႅပ်းငိုၼ်းဢွၼ်တၢင်းသုတ်း လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ လူၺ်ႈလွင်ႈၶူင်သၢင်ႈ လွင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ် ဢၼ်ၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈ လႄႈ လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇႁူမ်ႈၵၼ်” ၼၼ်ႉသေ ၶွမ်ႇပၼီႇႁဝ်းၶႃႈ ၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ မိူဝ်းၼႃႈ ဢၼ်ႁိူဝ်ႈႁိူင်း ၸွမ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၼင်ႇႁိုဝ် တေပဵၼ်မႃး ၶဵင်ႇတၢင်ႇၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ တႃႇသူင်ႇဢွၵ်ႇၶူဝ်းၶွင်ႁဝ်းၶႃႈ တီႈမိူင်းၶႄႇ!

ၸႅင်ႈၼႄ:

ၶွမ်ႇပၼီႇ ဢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ လူမ်းထူၺ်ႈၸႂ် ဝႆးဝႆးၼၼ်ႉ လႆႈႁူမ်ႈၵၼ်တင်း ဝႅၼ်ႇလူမ်း ဢၼ်မီးႁႅင်းတဵၵ်းသုင် သွင်တွၼ်ႈ လႄႈ ဝႅၼ်ႇလူမ်း ဢၼ်ႁႅင်းတဵၵ်း ၶဝ်ႈလႄႈ ဢွၵ်ႇ ,မၼ်းမီး ၼႃႈၵၢၼ် ဢွၵ်ႇလူမ်း လႄႈ လူမ်းၶဝ်ႈ တင်းသွင်ဢၼ်။
ဝႅၼ်ႇပႃႇ ဢၼ်ပွႆႇလူမ်း ဢၼ်မီးႁႅင်းတဵၵ်းသုင်ၼၼ်ႉ ပေႃးသၢႆၼမ်ႉမၼ်း မီးႁႅင်းတဵၵ်းၼႆ မၼ်းတေပွႆႇဢွၵ်ႇ လူမ်းဢွၼ်ႇ ဢၼ်ၵွႆဝႆႉ ၼႂ်းလွတ်ႇၼမ်ႉမၼ်းၼၼ်ႉ ႁင်းမၼ်းယဝ်ႉ။
ဝႅၼ်ႇပႃႇ ဢၼ်ႁႅင်းတဵၵ်းၶဝ်ႈ လႄႈ ဢွၵ်ႇလူမ်း ဢၼ်မီးႁႅင်းတႅမ်ႇၼၼ်ႉ ၸၢင်ႊပွႆႇလူမ်းၼႂ်းလွတ်ႇ မိူဝ်ႈလွတ်ႇဢၼ်ဢမ်ႇမီးၼမ်ႉၼၼ်ႉ ၼမ်ႉတဵမ်ဝႆႉၼၼ်ႉၵွႆးဢမ်ႇၵႃး မိူဝ်ႈလွတ်ႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမီးၼမ်ႉ ဢမ်ႇၼၼ် ႁႅင်းတဵၵ်း ဢၼ်ဢမ်ႇလီ မိူၼ်ၼင်ႇ တႂ်ႈငဝ်းလၢႆး ဢၼ်ၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇ သဝ်ၼမ်ႉၼၼ်ႉ မၼ်းတေပိုတ်ႇႁင်းမၼ်းသေ ၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းလွတ်ႇ တႃႇတေ ယႃႉပႅတ်ႈ ႁႅင်းတဵၵ်း ဢၼ်ဢမ်ႇလီၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

လွင်ႈလူဝ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ် -

ႁႅင်းတဵၵ်းလူမ်းပွႆႇဢွၵ်ႇ ဝႅၼ်ႇ (float + float type) ႁူးဢွၵ်ႇလူမ်းယႂ်ႇ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်ႈၸႂ်ဝႃႈ လူမ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇ တီႈၶၼ်လူမ်းလႆသုင် တီႈတၢင်းဝႆးလူမ်းဢွၵ်ႇဢွၵ်ႇ လူမ်းလႆသုင် ပႅၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ လူမ်းလႆဝႆးသုင် ၶူၼ်းၶဝ်းလေႃးၵၼ်တင်း ၽုင်ၼမ်ႉ ai ၵူၺ်း,မၼ်းတေဢမ်ႇဢိုတ်း ႁူးဢွၵ်ႇလူမ်း ဝၢႆးသေ the air be closed. ဢွၵ်ႇႁူင်းယႃ တဵမ်ထူၼ်ႈ။
ၶၢဝ်းယၢမ်းလႂ်သေဢမ်ႇဝႃႈ ၸူဝ်ႈၵႃႈ ႁႅင်းတဵၵ်းၼႂ်း ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၼၼ်ႉ ဢေႇလိူဝ် ႁႅင်းတဵၵ်းလူမ်း မိူၼ်ၼင်ႇ မိူဝ်ႈဢၼ် သဝ်ၼမ်ႉ ၽၢတ်ႇၵၼ်ၼၼ်ႉ ၽၵ်းတူလူမ်းၼၼ်ႉ တေပိုတ်ႇပၼ် လူမ်းၶဝ်ႈၼႂ်းၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၼၼ်ႉၵမ်းလဵဝ် တႃႇတေႁႄႉၵင်ႈ လွင်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ႁွႆးႁၢမ်း ၼႂ်းၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ပေႃးဢဝ်လူမ်းၶဝ်ႈမႃး ၸွမ်းၶၢဝ်းယၢမ်း မိူဝ်ႈၽွင်း ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ တိုၵ်ႉပဝ်ႇယူႇၼၼ်ႉ ၸၢင်ႊႁဵတ်းႁႂ်ႈ လူမ်းပဝ်ႇၼၼ်ႉ ဝႆးမႃး။ တီႈၼိူဝ် ၽႅၼ်ႇဢွၵ်ႇလူမ်းၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ ၽႅၼ်ႇဢၼ်ႁႄႉၵင်ႈ လွင်ႈၶီႈၶၢၼ်ႉ တႃႇႁႂ်ႈ ၵၢၼ်ဢွၵ်ႇလူမ်း ၼိမ်သဝ်းသေ ၸၢင်ႊႁႄႉၵင်ႈလႆႈ လွင်ႈႁႅင်းတဵၵ်း လႅၵ်ႈလၢႆႈ ဢမ်ႇၼၼ် လွင်ႈယႃႉလူႉ တၢင်ႇလွင်ႈ။
ၽႅၼ်ႇဢွၵ်ႇလူမ်း ဢၼ်မီးႁႅင်းတဵၵ်းသုင်ၼၼ်ႉ ၸၢင်ႊပွႆႇဢွၵ်ႇ လူမ်းဢၼ်ၵွႆဝႆႉ တီႈၸုတ်ႇတီႈသုင် ၼႂ်းၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်း မိူဝ်ႈၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ မီးႁႅင်းတဵၵ်း တႃႇတေဝႄႈလႆႈ လွင်ႈတၢင်း ဢၼ်ၸၢင်ႊႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ လႆႈတိူဝ်ႉသၢင်ႊ မိူၼ်ၼင်ႇ လူမ်းပိၵ်ႉ ဢမ်ႇၼၼ် လူမ်းႁႄႉ။
လွင်ႈဢၼ် ႁူဝ်ၶေႃႈ လူႉသုမ်း ၼမ်မႃးၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၼမ်ႉလႆ ယွမ်းလူင်းသေ ၼႂ်းလွင်ႈ ဢၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸၢင်ႊႁဵတ်းႁႂ်ႈ လွင်ႈသူင်ႇၼမ်ႉ ၵိုတ်းယိုတ်းၵႂႃႇ တဵမ်ထူၼ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလွင်ႈလူႉသုမ်း ႁူးလႅင်း ႁၢဝ်ႈႁႅင်းမႃး ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၶိူင်ႈႁေႈ ၵူၼ်ႇပင်းဝႆးမႃး ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ႁႅင်းတဵၵ်း ၼႂ်းပိူင်ၵၢၼ် လႅၵ်ႈလၢႆႈ ၼမ်မႃး ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၶိူင်ႈတႅၵ်ႈ ၽိတ်းပိူင်ႈ လႄႈ ၵႅတ်ႉသ် တႅၵ်ႇၼမ်မႃး။ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ် သၢႆၼမ်ႉမၼ်း လီလိူဝ်မႃး။

လၵ်းၵၢၼ်ၵၢၼ်ငၢၼ်း-

လၢႆးႁဵတ်းၵၢၼ် ၶိူင်ႈလူမ်းႁူမ်ႈၵၼ် မိူဝ်ႈလွတ်ႇၼမ်ႉ ဢၼ်ဢမ်ႇမီးသင်ၼၼ်ႉ တဵမ်ဝႆႉ -
1. ႁႂ်ႈလူမ်းၼႂ်းလွတ်ႇၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇၵႂႃႇ ႁႂ်ႈၵၢၼ်တဵမ်ၼမ်ႉ ၵႂႃႇလႆႈလီငၢမ်း။
2. ဝၢႆးသေ လူမ်းၼႂ်းလွတ်ႇၼမ်ႉၼၼ်ႉ ႁၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉ ၼမ်ႉၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်း လွတ်ႇၼမ်ႉဢွၵ်ႇ ဢၼ်မီးႁႅင်းတဵၵ်းဢေႇၼၼ်ႉသေ ဢဝ်ႁႅင်းလႆၼမ်ႉ ယုၵ်ႉၶိုၼ်ႈ ႁႂ်ႈႁူးၼမ်ႉၶဝ်ႈဢွၵ်ႇ ၼမ်ႉဢွၵ်ႇ။
3. လူမ်းဢၼ်ဢွၵ်ႇမႃးတီႈၼမ်ႉ ၽွင်းမိူဝ်ႈ ႁဵတ်းၵၢၼ် သူင်ႇၼမ်ႉၼၼ်ႉ တေၵဵပ်းဝႆႉ တီႈသုင်သုတ်း ၼႂ်းပိူင်ၵၢၼ်ၼၼ်ႉ ပွင်ႇဝႃႈ တီႈၼႂ်း ဝႅၼ်ႇလူမ်း တႃႇတေတႅၼ်းတၢင် ၼမ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ် ငဝ်ႈငႃႇ ၼႂ်းတူဝ်ဝႅၼ်ႇၼၼ်ႉ။
4. ၸွမ်းလူၺ်ႈလူမ်း ဢၼ်ၵွႆမႃးၼၼ်ႉသေ ၼမ်ႉၼႂ်း ဝႅၼ်ႇဢွၵ်ႇလူမ်း ဢၼ်မီးႁႅင်းတဵၵ်းသုင်ၼၼ်ႉ တူၵ်းလူင်းၵႂႃႇသေ မၢၵ်ႇၼင် ဢၼ်လႆၼိူဝ်ၼမ်ႉၼၼ်ႉၵေႃႈ တူၵ်းလူင်းၵႂႃႇသေ ၸၼ်ဢဝ် ၽႅၼ်ႇဢွၵ်ႇလူမ်း ႁႂ်ႈပိၵ်ႉဝႆႉသေ ပိုတ်ႇပၼ် ႁူးဢွၵ်ႇလူမ်း လႄႈ လူမ်းဢွၵ်ႇ။
5. ဝၢႆးသေလူမ်းဢွၵ်ႇမႃးယဝ်ႉ ၼမ်ႉၶိုၼ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်း ၽၵ်းတူဢွၵ်ႇလူမ်း ဢၼ်မီးႁႅင်းတဵၵ်းသုင် ဢၼ်ပဵၼ် micro-automatic ၼၼ်ႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ မၢၵ်ႇၼင်ဢၼ်လႆယူႇၼၼ်ႉ လႆၼိူဝ်ၼမ်ႉသေ ပိၵ်ႉဢိုတ်းဝႆႉ ႁူးဢွၵ်ႇလူမ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
မိူဝ်ႈဢၼ် System မၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ယူႇၼၼ်ႉ 3, 4, 5 ၶၵ်ႉတွၼ်ႈ ဢၼ်လၢတ်ႈမႃးပႃႈၼိူဝ်ၼႆႉ တေသိုပ်ႇပၼ်ႇႁွပ်ႈၵႂႃႇယူႇ
လၢႆးႁဵတ်းၵၢၼ် ၶွင် ဝႅၼ်ႇလူမ်း ဢၼ်ႁူမ်ႈၵၼ်ဝႆႉ မိူဝ်ႈႁႅင်းတဵၵ်း ၼႂ်းပိူင် ပဵၼ်ႁႅင်းတႅမ်ႇ လႄႈ ႁႅင်းတဵၵ်း ပဵဝ်လူမ်း (ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ႁႅင်းတဵၵ်း ဢၼ်ဢမ်ႇလီ) -
1. မၢၵ်ႇၼင်ဢၼ်လႆၼိူဝ်ၼမ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ် ႁူးၼမ်ႉၶဝ်ႈ လႄႈ ႁူးဢွၵ်ႇၼမ်ႉ ဢၼ်မီးႁႅင်းတႅမ်ႇၼၼ်ႉ တေတူၵ်းလူင်းၵမ်းလဵဝ်သေ ပိုတ်ႇပၼ် ႁူးၼမ်ႉၶဝ်ႈ လႄႈ ႁူးဢွၵ်ႇၼမ်ႉ။
2. လူမ်းလုၵ်ႉတီႈၼႆႉသေ ၶဝ်ႈမႃးၼႂ်း ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ တႃႇတေ ယႃႉပႅတ်ႈ ႁႅင်းတဵၵ်း ဢၼ်ဢမ်ႇလီၼၼ်ႉသေ ၵႅတ်ႇၶႄပၼ် ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ။

တၢင်းယႂ်ႇ၊

ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈ လွင်ႈၸွႆႈထႅမ် ဢၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈလီ၊ ၶူဝ်းၶွင် လႄႈ ၶေႃႈၵႄႈလိတ်ႈ ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉ သုင်သုတ်း လၢႆလၢႆမဵဝ်း၊ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ဢၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်း လႄႈ လွင်ႈသူင်ႇၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးၽွၼ်းလီၼၼ်ႉလႄႈ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၸႂ် လွင်ႈၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်း ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၸႂ် ဢၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈလီၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁဝ်းၶႃႈပဵၼ်ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ဢၼ်မီးႁႅင်းၸႂ် ဢၼ်မီးလွၵ်းၵၢတ်ႇၵႂၢင်ႈၶႂၢင် တွၼ်ႈတႃႇ ၼမ်ႉဢွၵ်ႇလူမ်း ၶႄႇ ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉသုင်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ ယုမ်ႇယမ်ႁဝ်းၶႃႈလႄႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၸၢင်ႈႁႃႁၼ်လႆႈ ၶေႃႈတွပ်ႇဢၼ်လီလိူဝ် ၼိူဝ်ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၶိူင်ႈၶူဝ်းလူတ်ႉၵႃးၼၼ်ႉယူႇ။
ၶိုၵ်ႉတွၼ်းသုင်ၶႄႇလူမ်းပွႆႇဝႅၼ်ႇ, လွတ်ႇၼမ်ႉ, လူၺ်ႈၸႂ် “ၶႅပ်းငိုၼ်းဢွၼ်တၢင်းသုတ်း လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ လူၺ်ႈလွင်ႈၶူင်သၢင်ႈ လွင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ် ဢၼ်ၸိုဝ်ႈၸႂ်ႈ လႄႈ လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇႁူမ်ႈၵၼ်” ၼၼ်ႉသေ ၶွမ်ႇပၼီႇႁဝ်းၶႃႈ ၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ မိူဝ်းၼႃႈ ဢၼ်ႁိူဝ်ႈႁိူင်း ၸွမ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၼင်ႇႁိုဝ် တေပဵၼ်မႃး ၶဵင်ႇတၢင်ႇၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ တႃႇသူင်ႇဢွၵ်ႇၶူဝ်းၶွင်ႁဝ်းၶႃႈ တီႈမိူင်းၶႄႇ!